18-11-2026

Handhaving herstel van grasland

VVD en Fractie Franssen dienden afgelopen vergadering een motie in, in reactie op een brief naar akkerbouwende agrariërs over het herstel van gescheurd grasland. PRO beoordeelt die brief als streng maar rechtvaardig én nodig.

Waar gaat het om?
De gemeente stuurde onlangs een brief naar akkerbouwers. Daarin staat dat ze grasland moeten herstellen als ze dat hebben omgeploegd (“gescheurd”). VVD en Fractie Franssen dienden in de raadsvergadering een motie in tegen deze brief. PRO vindt de brief streng, maar rechtvaardig en bovenal hoognodig.

Het mag al jaren niet
Sommige boeren zeggen dat ze grasland af en toe moeten omzetten naar akkergrond. Grond die vijf jaar lang grasland is, wordt namelijk officieel “blijvend grasland”, en dan kan een agrariër dus niet meer omschakelen naar akkerbouw. Maar dat argument klopt niet. Het onderwerken van grasland op kwetsbare hellingen en in Natura 2000-gebied is al sinds 2009 verboden. PRO vindt dat de gemeente hier al jaren geleden tegen had moeten optreden.

Wat is het probleem?
Op een kale helling spoelt de grond weg bij regen (erosie). Het is nog erger als boeren van boven naar beneden, 'met de helling mee',  zaaien, poten en oogsten. Dan stroomt het water met modder en al recht naar beneden. 

Wie betaalt de rekening?
Minder dan 5 jaar geleden werd de Ruilverkavelingsweg tussen Wijlre en Ubachsberg opgeleverd. Onderdeel van dit project was de aanleg van meerdere grote waterbuffers. PRO wil weten:

  • Klopt het dat deze buffers al twee keer moesten worden leeggemaakt, omdat er modder en stenen van de helling in waren gespoeld?
  • Wat heeft dat gekost?
  • En wie heeft het betaald: het waterschap, de gemeente, of de boeren die de schade veroorzaakten?

Wat opvalt is dat de helling ten noorden van de Ruilverkavelingsweg wél bedekt is met blijvend grasland, doorzoomd met graften (begroeide taluds) en struwelen. Deze helling ligt op het grondgebied van Voerendaal. PRO heeft daarom de indruk dat deze buurgemeente, anders dan Gulpen-Wittem, zijn handhaving wél al jarenlang voor elkaar heeft.

Ons landschap is ons kapitaal
Gulpen-Wittem heeft een prachtig landschap van heuvels, dalen, graften en heggen. Dat trekt elk jaar honderdduizenden toeristen die hier overnachten, en nog meer dagjesmensen. Toerisme is onze belangrijkste bron van inkomsten. Landbouw is ook belangrijk, maar het landschap stelt grenzen. Als boeren erosie veroorzaken, schaadt dat op den duur ook het toerisme.

In december stelt de gemeenteraad de omgevingsvisie vast. Dit is nu precies zo'n spanningsveld dat we in de omgevingsvisie hopen te adresseren. 

Hoe nu verder?
Wethouder Hamaekers bevestigde het belang van handhaving. Wel gaat hij, in reactie op de motie, opnieuw in gesprek met de boeren, net als hij eerder dit najaar al deed met onder meer de LLTB (de Limburgse land- en tuinbouwbond). VVD en Fractie Franssen wachten die gesprekken af. Ze hebben hun motie daarom aangehouden: er wordt nu nog niet over gestemd.

PRO hoopt natuurlijk dat de gesprekken dit keer wat opleveren en boetes niet nodig zijn. Maar we zijn vooral blij dat er na jaren van wegkijken eindelijk iets gebeurt.

Afbeelding van WhatsApp op 2025 09 20 om 13.24.10 57b312eb